Loading...

Hiểu đúng về sán lợn

0
199
Mấy hôm nay mạng và báo tại Việt Nam đang dậy sóng chuyện sán lợn (Tapeworm hay Taenia Solium). Đây là vài câu hỏi quan trọng quý bệnh nhân và phụ huynh cần biết về sán lợn.
Ăn thức ăn nấu chín hoàn toàn và rửa rau cải thật sạch. Sán lợn sống được do chu kỳ sinh học (xem hình) liên tục phát triển. Chỉ cần quý vị ăn uống sạch sẽ, luộc thịt lợn chín hoàn toàn thì sẽ ngăn ngừa được bệnh.
Thông thường, người bị nhiễm sán lợn do ăn thịt heo gạo không nấu chín (ví dụ như nem chua). Các thịt gạo heo này chứa các nang có đầu sán lợn, khi vào trong ruột người, một đầu bám chặt vào thành ruột, liên tục lớn dài ra thành các đốt sán liên tiếp nhau. Sau đó, các đốt sán chứa đầy các trứng được thải ra môi trường bằng đường phân hay đôi khi tự chui ra khỏi hậu môn.
Heo bị nhiễm sán lợn thường do ăn rau cải có phân người chứa trứng của sán lợn bên ngoài. Trứng sán lợn sau khi được heo ăn vào sẽ tạo các ấu trùng chui qua thành ruột để vào máu đến các cơ quan, từ từ phát triển thành các nang sán lợn. Chẩn đoán heo bị nhiễm sán lợn nhờ tìm thấy được nhiều nang sán lợn như hình hạt gạo có trong thịt heo.
Chu trình phát triển của sán lợn cho thấy ít khi có sán lợn trưởng thành trong ruột heo trong khi sán lợn trưởng thành thường trong ruột người. Trong trường hợp người ăn rau cải có dính phân chứa trứng sán thì các trứng này khi vào ruột người sẽ tạo ra các ấu trùng chui qua ruột, vào máu rồi hình thành các nang sán lợn tại các vùng dưới da, mắt và não.

2. Làm sao chẩn đoán sán lợn?

Cách tốt nhất để chẩn đoán là tìm các đốt sán trong phân và dựa vào bệnh sử của bệnh nhân (sống trong môi trường có sán lơn, ăn uống trong môi trường không vệ sinh).
Phương pháp ELISA (như trên mạng và báo) không phải là xét nghiệm dùng để chẩn đoán vì bình thường ở người nhiễm sán lợn chỉ có con sán trưởng thành nằm trong ruột. Không có ấu trùng sán hay nang sán chui vào máu để có cơ hội tiếp xúc với hệ miễn dịch tạo ra kháng thể đặc hiệu sán lợn.
Xét nghiệm ELISA tìm sán lợn chỉ được cho chỉ định trên các người thăm khám thấy có các nang dưới da, trong cơ, hay siêu âm thấy có có các nang nghi nang sán có trong não, mắt, hay các cơ quan khác. Thử nghiệm ELISA chẩn đoán nhiễm sán lợn có thể sẽ cho nhiều trường hợp dương tính giả nếu không có các kháng nguyên đặc hiệu cao cho sán lợn. Xét nghiệm ELISA phải luôn đi cùng với khám lâm sàng để xác định chẩn đoán với tỷ lệ bạch cầu eosinophil trong máu cao (trên 7%).
Xét nghiệm ELISA tràn lan (như Viet Nam) sẽ gây hoang mang, tốn tiền, thêm bệnh, và không có kết quả. Các báo chí cần giải thích rõ tác hại của việc test tràn lan không hiệu quả.

3. Trị sán lợn có khó không?

Không khó. Chỉ cần gặp BS, uống thuốc, và ăn uống sạch sẽ.

4. Mỹ có sán lợn không?

Có chứ. Khoảng vài ngàn ca mỗi năm, phần lớn từ các nước đang phát triển mang vào. Qua chuyện này, việc vệ sinh vùng sâu xa tại Việt Nam nên được xem lại vì bệnh này cực kỳ dễ ngăn ngừa.
Loading...